ශ්‍රී ලංකා දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය 

1. දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය යනු කුමක්ද?

දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය (Penal Code of Sri Lanka) යනු
රටේ අපරාධ ලෙස සලකන ක්‍රියා සහ ඒ සඳහා අදාළ දඩුවම් නියම කරන මූලික නීති පොතකි.

මෙය මුලින්ම 1883 දී පනතක් ලෙස ප්‍රඥාපනය කර 1885 දී දේශගුණයට පත් කළ අතර එය ඉන්දියානු දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයෙන් ආශ්‍රිත පරිදි සකස් කළ එකකි.

දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය තුළින්:

• කුමන ක්‍රියාවක් අපරාධයක්ද,

• ඒ අපරාධයට ගත හැකි උපරිම හා අවම දඩුවම්,

• විවිධ වරදවල් සඳහා අධිකරණයේ බලය,

• අයිතිවාසිකම් හා වගකීම් ආදිය නියම කර ඇත.

---

2. දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ සංයුතිය (Structure)

දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය වැඩිමහල් කොටස් තුනක (Parts I, II, III) ආකාරයට පිහිටා ඇත.

---

PART I – General Explanations (සාමාන්‍ය විස්තර)

මෙහිදී:

• දණ්ඩ නීතියේ සාමාන්‍ය නියමයන්

• වරදකරු, වරද, දඩුවම්, උත්සහය, සහායකත්වය

• අදහස් සහ අර්ਥ දැක්වීම්

උදාහරණ

• Section 32: Common intention (සමූහ අදහසින් වරද කිරීම)

• Section 83: Children under 12 not fully criminally liable

---

PART II – Of Offences (අපරාධ පිළිබඳ කොටස)

මෙය වරදවල් නියම කරන ප්‍රධාන කොටසයි.

මෙහි අන්තර්ගතය:

1. රාජ්‍යයට එරෙහි අපරාධ

2. මිනිසුන්ට එරෙහි අපරාධ

3. දේපලට හානි කිරීම

4. මෝසඩිය, වංචා

5. තානාපති/සතුරාට උදව් කිරීම

6. පිරිල්, ගිනිදැල් කිරීම

7. සංගමයන් නීතිවිරෝධී ලෙස පවත්වා ගැනීම

---

PART III – Punishments (දඩුවම්)

මෙහිදී පවරන හැකි දඩුවම් වර්ග සඳහන් වේ:

• Death Penalty (මරණ දණ්ඩනය)

• Rigorous imprisonment (දඬුවම් වැඩ සහිත සැලසේදීම)

• Simple imprisonment (සාමාන්‍ය සැලසේදීම)

• Fine (දඩ)

• Forfeiture of property (ස්වත්ත්‍ය අහිමි කිරීම)

• Community-based corrections (සමාජ සේවා දඬුවම් – නව සංශෝධන යටතේ)

---

3. තනි වරද සඳහා වන දඩුවම් – උදාහරණ සමඟ

පහත දැක්වෙන්නේ දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ ප්‍රධාන වරදවල් හා ඒ සඳහා නියමිත දඩුවම් (සාමාන්‍ය ආකාරයෙන්):

---

(1) මනුෂ්‍ය ඝාතනය (Murder) – Section 294

දුඩුවම:

• මරණ දණ්ඩනය (Death Penalty)

උදාහරණ:
කිසිවෙකු හිත ප්‍රබෝධයෙන්, සැලසුමකින් අනික් කෙනෙකු මරා දැමීම.

---

(2) අමනාව (Culpable Homicide not amounting to Murder) – Section 297

දඬුවම:

• උපරිම 20 වසරක සිරදඬුවම්

• සමගම දඩ (Fine)

උදාහරණ:
සැලසුමකින් නොව, නොසිතූම්පත් ක්‍රියාවකින් මරණ සිදුවීම.

---

(3) බරපතළ හොරකම (Robbery) – Section 380

දඬුවම:

• 10–20 වසර සිර

• දඩ

• ස්වත්ත්‍ය අහිමි කිරීම

උදාහරණ:
බල প্রয়ෝගයෙන් හෝ තර්ජනයෙන් දේපලකුවක් පරදවා ගැනීම.

---

(4) ගෙඩර කෙලවර වීම / බිඳිමින් ඇතුළු වීම – Section 440–456

දඬුවම:

• 2–14 වසර සිර

• දඩ

---

(5) බලාතීත වැළැක්විය නොහැකි කෙළවර කිරීම (Rape) – Section 363

දඬුවම:

• උපරිම 20 වසර තරම් සිර

• දඩ

• බෑඳුම් රහිත/සහයක දඬුවම්

---

(6) නීතිවිරෝධී හානි (Mischief) – Section 425

දඬුවම:

• උපරිම 6 මාස – 5 වසර සිර

• දඩ

---

(7) වංචාව / Fraud – Section 398

දඬුවම:

• 2 – 20 වසර සිර

• දඩ

---

4. වරද සඳහා දඩුවම් ලබා දෙන අධිකරණ ක්‍රමය

ඕනෑම වරදක් සදහා දඩුවම් නියම කිරීම අධිකරණයක කටයුතු මාලාවක් යටතේ සිදු වේ.

4.1. අත්අඩංගුවට ගැනීම

• පොලිසිය සාක්ෂි මත සුදුසු සැක මුල්කර අත්අඩංගුවට ගනී.

• Fundamental Rights යටතේ අයදුම් කළ හැක.

4.2. විනිශ්චය යෝජනා (Charges framing)

• Attorney-General විසින් වරද සදහන් කර චෝදනා පත්කරයි.

4.3. නඩු විභාග (Trial)

• එය සිදුවන්නේ:

  • Magistrate’s Court – සීරු වරද (Minor offences)

  • High Court – බරපතළ වරද (Grave crimes)

4.4. සාක්ෂි නිරීක්ෂණය

• සාක්ෂිකරුවන් කැඳවීම

• Cross-examination

• Documentary evidence

4.5. තීන්දුව (Judgment)

අධිකරණය දක්වන තීන්දුව තුළ:

• වරදකරුද? නැද්ද?

• සභාව සලකා බැලූ සාක්ෂි

• නීතිය යටතේ වරදක් සනාථ වුණොත් → සිර/දඩ/නියෝග

4.6. දඩුවම් (Sentencing)

අධිකරණය බලපෑම් සලකා බැලීම:

• වරදේ භීෂණත්වය

• වයස, තත්ත්වය

• පව්පාප

• සමාජය වෙත ඇති හානි

• පීඩාව

අධිකරණය ලබා දිය හැකි දඩුවම්

• සිර

• සිර + දඩ

• මරණ දණ්ඩනය (High Court)

• Probation (කාල්යයකට යටත්ව නිදහස)

• Community Service

• Suspended sentence (දඬුවම ඉල්ලා අතහැරීම)

---

5.නියමිතඋදාහරණ – නඩු විභාගතාවේදී දඩුවම් ලබා දීම

උදාහරණ 1 – මනුෂ්‍ය ඝාතනය

• High Court

• සාක්ෂි: කත්‍රියෙන් පහර දුන් බව CCTV

• තීන්දුව: වරද සනාථ

• දඩුවම: මරණ දණ්ඩනය

උදාහරණ 2 – Rape

• සාක්ෂි: DNA report, Medical evidence

• තීන්දුව: වරද සනාථ

• දඩුවම: 15–20 වසර සිර + දඩ

උදාහරණ 3 – හොරකම්

• Magistrate Court

• සෙල්ලම් ද්‍රව්‍ය රු. 50,000ක් ගෙන පැවතුම

• දඩුවම: 1 වසර සිර (suspended) + රු. 20,000 දඩ

ශ්‍රී ලංකා දණ්ඩ නීති සංග්‍රහය:

• අපරාධ නියම කර

• දඩුවම් සවිස්තරයෙන් නියම කර

• යථාර්ථයට ගැළපෙන නීතිමය පරිසරයක් රඳවා තැබීමට
  වග බැර නීතිමය මූලධර්ම කරුණු සංග්‍රහයකි.

වරදක් සිදු වූ විට:

• අත්අඩංගුවට ගැනීම → චෝදනා → විභාග → තීන්දුව → දඩුවම
  යන පියවර මගින් අධිකරණය සාධාරණව විනිශ්චය ලබා දේ.

👉 ප්‍රසන්න විජයසිංහ....